سود ناخالص

سود ناخالص

تعریف سود ناخالص چیست؟

کل درآمد یک شرکت (برابر با فروش کل) منهای بهای تمام شده کالاهای فروش رفته سود ناخالص گفته می‌شود. سود ناخالـص سودی است که یک شرکت بعد از کسر هزینه های مربوط به ساخت و فروش کالاهایش، یا هزینه های مربوط به تهیه خدماتش به دست می‌آورد. سود ناخالص در صورت سود و زیان شرکت وجود دارد یا می‌توان آن را از طریق فرمول زیر محاسبه کرد:

سود ناخالص= بهای تمام شده کالاهای فروش رفته – درآمد

توضیحات مدیر مالی در مورد سود ناخالص

سود ناخالص کارآمدی یک شرکت را در استفاده از نیروی کار و تجهیزاتش تعیین می‌کند. این معیار فقط هزینه های متغیر را در نظر می‌گیرد که هزینه هایی هستند که با سطح خروجی و تولید نوسان می‌کنند: مواد خام و اولیه، نیروی کار مستقیم (با فرض اینکه ساعتی بوده یا به تعداد کالاهای خروجی وابسته باشند)، کارمزد کارکنان بخش فروش، تجهیزات که استهلاک پذیرند، لوازم مورد نیاز برای کارخانه، حمل‌ونقل دریایی و غیره. همان‌طور که به صورت کلی تعریف شد، سود نا خالص شامل هزینه های ثابت یا هزینه هایی که باید بدون توجه به سطح خروجی پرداخت شوند، نمی‌شود: اجاره، تبلیغات، بیمه، حقوق کارمندانی که به صورت مستقیم در فرآیند تولید نقش ندارند و تجهیزات دفتری جزو هزینه های ثابت به حساب می‌آیند.

سود ناخالـص نباید با سود عملیاتی که به آن درآمدهای قبل از بهره و مالیات (EBIT) هم می‌گویند، اشتباه شود.

سود نا خالص می‌تواند برای محاسبه حاشیه سود ناخالص مورداستفاده قرار گیرد. این معیار که به درصد بیان می‌شود، برای مقایسه بازده تولید یک شرکت در طول زمان مفید است. مقایسه سود ناخالص از سالی به سال دیگر یا از فصلی به فصل دیگر می‌تواند گمراه‌کننده باشد، چون سود نا خالص می‌تواند افزایش یابد درحالی‌که حاشیه سود ناخـالص سقوط می‌کند و این یک روند نگران‌کننده است که می‌تواند شرکت را به مشکل بیندازد. فرمول حاشیه سود ناخالص به این شکل است:

حاشیه سود نا خالص= درآمد/(بهای تمام شده کالای فروش رفته – درآمد)= درآمد/ سود ناخالص

حاشیه سود ناخالص از صنعتی به صنعت دیگر به شدت متفاوت است. به‌طور مثال، فروشگاه‌های مواد غذایی و نوشیدنی و شرکت‌های ساختمانی حاشیه سود نا خالص بسیار کمی دارند، درحالی‌که صنایع مربوط به بانکداری و سلامت از حاشیه سود بالاتری برخوردارند.

در اینجا به مثالی از چگونگی محاسبه سود ناخالص و حاشیه سود ناخالص، با استفاده از صورت سود و زیان سالیانه یک شرکت فرضی خودروسازی اشاره می‌کنیم (همه اعداد به میلیارد تومان هستند):

۱۳۵۷۸۲ درآمد حاصل از فروش خودرو
۸۲۹۵ درآمد حاصل از ارائه خدمات مالی
۱۴۴۰۷۷ مجموع کل درآمدها
۱۲۳۵۱۶ هزینه فروش خودروها
۱۴۱۱۷ هزینه فروش و مدیریت
۲۶۹۹ هزینه بهره
۳۰۵ سایر هزینه ها
۱۴۰۶۳۷ مجموع کل هزینه ها

 

برای محاسبه سود ناخالص، ابتدا بهای تمام شده کالای فروش رفته را محاسبه می‌کنیم:

هزینه فروش خودروها (۱۲۳۵۱۶)+ هزینه بهره (۲٫۶۹۹)+ سایر هزینه ها (۳۰۵)= ۱۲۶۵۲۰

ما «هزینه فروش و مدیریت» را لحاظ نمی‌کنیم چون این‌ها بیشتر هزینه های ثابت هستند. سپس بهای تمام شده کالای فروش رفته را (۱۲۶۵۲۰) از کل درآمدها کسر می‌کنیم (۱۴۴۰۷۷) تا سود ناخـالص (۱۷۵۷۷) را به دست بیاوریم.

برای محاسبه حاشیه سود ناخالـص، ما سود نا خالص را (۱۷۵۷۷) را بر مجموع کل درآمدها (۱۴۴۰۷۷) تقسیم می‌کنیم و به این صورت حاشیه سود ناخالص (۱۲٫۲۰) به درصد محاسبه می‌شود. فرض کنید میانگین حاشیه سود نا خالص صنعت خودروسازی ۲۰ درصد باشد. حاشیه سود ناخالص شرکت فرضی ما در مقایسه با میانگین ۲۰ درصدی صنعت نامطلوب به نظر می‌رسد که نشان می‌دهد شرکت به‌خوبی همتایان خود عمل نکرده است.

صورت سود و زیان استاندارد که به‌وسیله سرویس‌دهنده‌های مالی نظیر مؤسسات و شرکت‌های حسابداری آماده‌سازی می‌شوند ممکن است سود ناخالص متفاوتی گزارش کنند. در گزارش‌های مالی سود ناخالص در یک سطر جداگانه نمایش داده می‌شود، اما فقط برای شرکت‌های سهامی عام در دسترس است. سرمایه گذارانی که درآمد شرکت‌های خصوصی را بررسی می‌کنند باید خودشان را برای سروکله زدن با گزارش‌های مالی غیراستاندارد آماده کنند.

معادل‌ انگلیسی سود ناخالص عبارت است از:

Gross Profit

تهیه‌شده در:  مدیر مالی

اگر سؤال یا نظری دارید لطفاً در بخش پرسش و پاسخ سوالات مالی مطرح کنید. همین‌طور با اشتراک‌گذاری این نوشته در شبکه‌های اجتماعی شما هم در توسعه دانش مالی و سرمایه گذاری شریک شوید.

مترداف:
Gross Profit
« بازگشت به صفحه دانشنامه مالی
This entry was posted in . Bookmark the permalink.

4 thoughts on “سود ناخالص

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

75 سوال بسیار مهم قبل از خرید و فروش سهام
ما هم مثل شما از دریافت ایمیل‌های مزاحم بیزاریم!
خودشناسی و بینش مالی شخصی
زندگی مالی خود را با دوره ایمیلی
اطلاعات شما نزد مدیرمالی محرمانه باقی می ماند. ما هم از ایمیل های مزاحم بیزاریم.
بهتر بشناسید و تصمیم های آگاهانه تری بگیرید
پس انداز به روش میلیونرهای خودساخته
* اطلاعات شما نزد مدیرمالی محرمانه باقی خواهد ماند
دوره ایمیلی
مفاهیم سرمایه گذاری را در ایمیل خود دریافت کنید
* اطلاعات شما نزد مدیرمالی محرمانه باقی خواهد ماند
دانلود خلاصه کتاب
سرمایه گذار هوشمند
* اطلاعات شما نزد مدیرمالی محرمانه باقی خواهد ماند